Girişim Mezarlığı neden her geçen gün daha da kalabalıklaşıyor?
Cevap basit: Kurması kolaylaşan her şeyin, batması da hızlandı.
Eskiden bir iş kurmak; aylar süren saha araştırmaları, üretici görüşmeleri, hukuki sözleşmeler, lojistik operasyonları ve fiziki temas demekti. ReRoute’u kurarken masalarda değil fabrikalarda, depolarda, üreticilerin karşısında ter döktük. Fabrikalardaki o tozlu bardaklardan çaylar içtik.
O zorluk aslında doğal bir filtreydi. Gerçekten direnci, operasyonel zekası ve ticaret kası olanlar ayakta kalıyordu.
3 Prompt İle Başlayan Ürünler ve Küresel Rakamlar
Bugün ise 3 prompt ile web sitesi açılıyor, 2 günde logo tasarlanıyor ve 4. gün "ölçeklenme" hayalleri kuruluyor.
Rakamlar da bunu doğruluyor:
- CB Insights 2025 verilerine göre küresel risk sermayesinin %48’i (226 milyar $) yapay zekâ ve yazılıma akıyor.
- GitHub ve Sonar analizlerine göre yazılan tüm kodların %46’sını artık AI üretiyor.
- Y Combinator’a kabul edilen girişimlerin %21’inde kod tabanının %91’inden fazlasını doğrudan yapay zekâ yazıyor.
"Survival Gap" (Kalıcılık Sorunu)
Peki sonuç ne?
Açıklanan GEM 2025/2026 (Global Entrepreneurship Monitor) raporu şöyle diyor: "Survival Gap" (Kalıcılık Sorunu).
Dünya genelinde yeni şirket kurma oranları tarihsel zirvesinde (birçok ülkede yetişkinlerin %25'inden fazlası girişimci). Ancak kurulan bu şirketlerin 3,5 yılı aşarak kalıcı bir işletmeye dönüşme oranı dip seviyelerde.
Yani karşımızda tıklanabilir ama iş yapmayan, şık bir arayüzü olan ama dağıtım omurgası ve saha tecrübesi olmayan binlerce hayalet girişim var.
Yapay zekayı ve yeni nesil teknolojileri işinize entegre etmek bir zorunluluk, buna şüphe yok. Ama unutulan temel bir kural var:
Teknoloji bir çarpan etkisidir.
Arkasındaki operasyonel zeka, saha tecrübesi, insan ilişkileri ve ticari omurga 0 ise; teknolojiyi 1.000 ile de çarpsanız sonuç yine 0’dır.
Gerçek büyüme ekranda değil sahada işleyen ticaret, insan ilişkileri ve arkasındaki sistemle başlar.
📄 Rapor kaynağı: GEM 2025/2026 Global Report: From Uncertainty To Opportunity